Trump, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, ABD ile İran arasında yürütülen görüşmelerin “verimli” geçtiğini belirterek, İran’ın enerji altyapısına yönelik planlanan tüm saldırıların 5 gün süreyle ertelendiğini duyurdu. Açıklamada, görüşmelerin hafta boyunca devam edeceği ve “tam ve eksiksiz bir çözüm” ihtimalinin masada olduğu ifade edildi.
Ancak İran cephesinden gelen açıklamalar, Washington’un iddialarıyla çelişti. İran’ın resmi ajanslarından Fars, ABD ile doğrudan herhangi bir temas kurulmadığını bildirdi. Bu durum, diplomatik sürecin niteliğine ilişkin soru işaretlerini artırdı.
Kritik Nokta: Hürmüz Boğazı
Gerilimin merkezinde yer alan Hürmüz Boğazı, küresel enerji arzı açısından hayati öneme sahip. Dünya petrol ticaretinin yaklaşık beşte birinin geçtiği bu dar su yolunda yaşanan kriz, son haftalarda küresel ekonomiyi ciddi şekilde baskı altına aldı.
İran’ın boğazı kapatma tehdidi ve bölgeden geçen gemilere yönelik saldırı riski, enerji fiyatlarını hızla yukarı taşımıştı. Bu durum, enflasyon baskısının yeniden artabileceği ve merkez bankalarının faiz artırımlarına dönebileceği yönündeki endişeleri tetiklemişti.
Piyasalar Hızlı Tepki Verdi
Trump’ın açıklamaları sonrası piyasalarda risk iştahı yeniden arttı. Kanada’nın ana borsa endeksi S&P/TSX Composite %1,43 yükselerek 31.764 puana çıktı.
ABD borsalarında da güçlü bir toparlanma görüldü:
- S&P 500 %1,7 artışla 6.616 puan
- NASDAQ Composite %1,8 yükselişle 22.030 puan
- Dow Jones Industrial Average %2 artışla 46.475 puan
Analistler, bu yükselişte Orta Doğu’da gerilimin tırmanmayacağına dair artan beklentilerin etkili olduğunu vurguladı.
Petrol Fiyatlarında Sert Düşüş
Jeopolitik risklerin azalmasıyla birlikte petrol fiyatları hızla geri çekildi. Küresel referans Brent petrol %6’nın üzerinde düşüşle 100 doların altına gerilerken, ABD tipi ham petrol de %7’den fazla değer kaybetti.
Uzmanlar, piyasaların Trump’ın açıklamalarını “çatışmanın sona erebileceğine dair ilk güçlü sinyal” olarak fiyatladığını belirtiyor.
Altın ve Gümüşte Dalgalı Seyir
Güvenli liman olarak görülen altın fiyatları gün içinde yaşadığı kayıpların bir kısmını geri aldı. Ancak genel eğilim aşağı yönlü kaldı. Buna karşın gümüş fiyatları yükseliş gösterdi.
“Çözüm yolu görünüyor” Yorumu
Analistler, savaşın tamamen sona ermesi durumunda bile son haftalardaki ekonomik hasarın hissedilmeye devam edeceğini ifade ediyor. Buna rağmen, mevcut gelişmelerin diplomatik çözüm ihtimalini güçlendirdiği belirtiliyor.
Uzman değerlendirmelerinde şu görüş öne çıkıyor:
“Henüz belirsizlikler sürüyor ancak piyasalar artık en kötü senaryonun geride kalabileceğini fiyatlamaya başladı.”
Belirsizlik Sürüyor
Her ne kadar Trump yönetimi görüşmelerin olumlu ilerlediğini savunsa da İran’dan gelen yalanlama, sürecin kırılganlığını ortaya koyuyor. Ayrıca müzakerelerin kimler tarafından yürütüldüğüne dair net bir bilgi paylaşılmaması, uluslararası kamuoyunda soru işaretlerini artırıyor.
Önümüzdeki günlerde hem diplomatik temasların seyri hem de Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmeler, küresel piyasaların yönü üzerinde belirleyici olacak.
